Plazma ve lazer kesim otomasyonu

Plazma ve lazerde kesim başlamadan önce üç şey doğru olmalı: parçaların levhaya yerleşimi, delme noktalarının seçimi ve torcun yüzeye olan mesafesi. Üçü de kesim sırasında değil, program üretilirken kararlaştırılır.

Sac nesting — levhadan çıkan parça sayısı

Sac, çoğu işte en büyük maliyet kalemi. Parçaları levhaya sıkı yerleştirmek doğrudan kâra yazılıyor. Yazdığımız yerleşim algoritmaları parçaları döndürür, büyük parçaların iç boşluklarına küçükleri yerleştirir ve kalan alanı sonraki iş için stoklar.

• Parça döndürme; hadde yönü kısıtı varsa sınırlandırma
• İç boşlukların (delik alanlarının) değerlendirilmesi
• Ortak kenar kesimi: iki parçanın komşu kenarını tek geçişte kesmek — hem süre hem malzeme kazandırır
• Artan levha parçalarının stoklanıp sonraki işte kullanılması
• Kullanım oranının ekranda gösterilmesi; operatör onaylamadan kesim başlamaz

Yöntemi ayrıntısıyla nesting nedir yazısında anlattık.

Kerf telafisi

Plazma arkı ve lazer ışını kendi genişliği kadar malzeme yakar; buna kerf denir. Program bunu hesaba katmazsa parçalar ölçüsünden küçük çıkar. Yazılım, kesim yolunu parça konturundan kerf yarıçapı kadar dışarı kaydırır — ve bu değer akım, malzeme kalınlığı ve sarf malzemenin aşınmışlığına göre değişir.

Yeni takılmış bir uçla üç ay kullanılmış uç aynı kerfi vermez. Bu yüzden kerf değerini makinenin parametre tablosundan ayarlanabilir tutuyoruz; operatör deneme parçasına bakıp değeri güncelleyebiliyor.

Delme sekansı

Kesim, konturun üzerinden değil dışından başlar. Delme anında malzeme sıçrar ve ısı yoğunlaşır; bu nokta parçanın üzerinde kalırsa kenar bozulur. Yazılım her kontur için giriş noktasını (lead-in) parça dışına yerleştirir, delme süresince torcu bekletir, sonra kesim hızına geçer.

• Giriş-çıkış (lead-in / lead-out) geometrisinin otomatik üretilmesi
• Delme öncesi bekleme ve delme yüksekliği
• Kalın malzemede kademeli delme
• İç konturların dıştan önce kesilmesi — parça düşmeden delikleri bitir

Torç yükseklik kontrolü (THC)

Plazmada kesim kalitesi, torcun sac yüzeyine olan mesafesine çok duyarlıdır. Sac ise kesim sırasında ısınıp bombeleşir; mesafe sabit kalmaz. Torç yükseklik kontrolü, ark voltajını ölçerek Z eksenini sürekli düzeltir: voltaj yükseldiyse torç uzaklaşmıştır, aşağı iner.

Kritik nokta şu: delme sırasında ve keskin köşelerde THC devre dışı bırakılmalıdır. Aksi halde delme anındaki voltaj sıçraması torcu sacın içine daldırır. Bu mantığı hareket profiliyle birlikte kuruyoruz — motion kontrol ile iç içe çalışan bir konu.

Isı yönetimi ve kesim sırası

Aynı bölgede arka arkaya kesim yapmak sacı yerel olarak ısıtır; parça çarpılır, ölçü kayar. Yazılım kesim sırasını belirlerken bunu gözetir: ısı bir alanda birikmeyecek şekilde parçalar arasında dolaşır. Küçük parçalarda bu, ölçü tutarlılığını doğrudan etkiliyor.

Lazerde ne değişir?

Temel mantık aynı; farklar ayarlarda. Lazerde kerf daha dar, kenar kalitesi daha yüksek ve THC yerine odak mesafesi kontrolü var. Gaz basıncı ve tipi (oksijen, azot) malzemeye göre değişiyor ve bu parametreler de reçeteye bağlanıyor: operatör malzemeyi seçiyor, makine kendi ayarlarını yüklüyor.

Hangi makinelerde çalışıyoruz?

• CNC plazma kesim tezgâhları
• Lazer kesim tezgâhları
• Boru ve profil kesim üniteleri
• Kontrol sistemi yenilenecek mevcut kesim tezgâhları (retrofit)

Aynı yerleşim ve takım yolu altyapısını mermer, ahşap ve kuyumculuk tezgâhlarında da kullanıyoruz.