Encoder çözünürlüğü ve sayım frekansı
"Bu eksende kaç mikron hassasiyet tutarım?" sorusunun elektriksel cevabı burada. Aynı hesap ikinci bir soruya da cevap verir: kullandığınız sayıcı girişi bu hızda gelen pulsları yetiştirebilir mi?
Çözünürlük hesaplama aracı
DEĞERLER YAZILDIKÇA SONUÇ GÜNCELLENİR · ARTIMSAL (INCREMENTAL) ENCODER İÇİNEncoder ve mekanik
ZİNCİRİN TAMAMI ÇÖZÜNÜRLÜĞÜ BELİRLERSonuç
ÇÖZÜNÜRLÜK VE SAYIM YÜKÜÇözünürlük ile hassasiyet aynı şey değildir. Çözünürlük sistemin ayırt edebildiği en küçük adımdır; hassasiyet ise gerçekte tutturabildiği ölçüdür. İkincisi her zaman daha kötüdür.
×4 değerlendirme nedir?
Artımsal encoder birbirine göre 90° kaydırılmış iki kanal (A ve B) üretir. Sayıcı yalnızca A kanalının yükselen kenarını sayarsa çözünürlük puls sayısına eşittir. Her iki kanalın hem yükselen hem düşen kenarını sayarsa dört kat çözünürlük elde edilir.
Kanalların kaydırılmış olması ayrıca dönüş yönünü de verir: hangi kanalın önce değiştiğine bakılarak ileri mi geri mi gidildiği anlaşılır.
Çözünürlük mekanikle birlikte belirlenir
Adımı küçültmek veya araya redüktör koymak çözünürlüğü doğrudan iyileştirir. 10 mm adımlı bir vidada 10.000 sayım/devir ile 1 mikron çözünürlük çıkar; 5 mm adımda aynı encoder ile 0,5 mikrona iner.
Ama bu iyileşme bedava değildir: adım küçüldükçe aynı hıza ulaşmak için motor daha hızlı dönmek zorunda kalır ve sayım frekansı yükselir.
Sayım frekansı neden önemli?
PLC'lerin hızlı sayıcı girişleri sınırlıdır — yaygın kartlarda 100–200 kHz mertebesindedir. Bu sınır aşılırsa sayıcı puls kaçırır ve konum sessizce kayar. Sahada "eksen zamanla şaşıyor" diye tarif edilen arızaların bir kısmı budur; alarm vermez, sadece yanlış sayar.
Çözüm genellikle encoderi PLC'ye değil sürücüye bağlamak ve konumu sürücünün kendi geri beslemesinden okumaktır. Seri arayüzlü (mutlak) encoderlarda ise puls sayma yerine dijital konum bilgisi okunduğu için bu sınır ortadan kalkar.
Gerçek hassasiyeti neler düşürür?
- Mekanik boşluk: Vida somun boşluğu, kaplin esnemesi, redüktör backlash'i
- Vida hatası: Vidalı milin kendi adım hatası ve doğrusallığı
- Sıcaklık: Uzun eksende çelik vidanın boyu ısındıkça değişir
- Rijitlik: Kesme kuvveti altında yapının esnemesi
- Kontrol ayarı: Konum halkasının kazancı ve durma toleransı
Bu yüzden encoder çözünürlüğünü hedef toleransın birkaç katı iyi seçmek gerekir. Konum halkasının doğru kurulması da en az donanım seçimi kadar belirleyicidir: motion kontrol programlama ve PLC ve motion kontrolörler sayfalarına bakabilirsiniz.
İlgili hesap araçları
Ekseniniz şaşıyor mu?
Konum kaybı, puls kaçırma ve tekrarlanabilirlik sorunlarını yerinde inceleyip çözüyoruz.